Logo zawiera zestaw zdjęć dotyczący historii wojskowej Włoch z okrętami, samolotami pojazdami i żołnierzami wojsk ale także zdjęcie powieszonego Mussoliniego a na logo naniesiony jest herb Królestwa Italii.

“Who does not respect and not value your past is not worthy of respect, present or future rights to.” Marshal Józef Piłsudski „Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szacunku, teraźniejszości ani prawa do przyszłości.” Marszałek Józef Piłsudski

b_209_140_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_8a.jpg

 

 

Orły Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

 

 

 

 

 

 

 

 

Autor: Jurek Szcześniak
Zdjęcia udostępniło SRH PSZ

 

 

 

b_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_1a.jpgb_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_2a.jpg

Jako pierwszy prezentowany jest (zdjęcie nr 1), pochodzący z okresu międzywojennego orzeł wz. 19. Ustanowiony w roku 1919 dla ujednolicenia używanych wcześniej wzorów orzeł ten (bez numerów oddziału czy pułku lub inicjałów służb na tarczy), z drobnymi modyfikacjami, był wytwarzany przez dwadzieścia lat niepodległości Polski. Po klęsce wrześniowej, towarzyszył on żołnierzom wszędzie tam gdzie tylko rzucił ich los. Pieczołowicie przechowywany - niejednokrotnie z narażeniem życia i zdrowia - był często jedynym świadectwem ich przynależności do stanu wojskowego. Stanowił również namacalny dowód przywiązania do narodowych symboli i wiary we wskrzeszanie niepodległej Rzeczypospolitej. Wz. 19 stał się podstawowym typem orła wykorzystywanym w początkowym okresie formowania Armii Polskiej we Francji (1939-1940). Towarzyszył również żołnierzom tworzonych w Sowietach (1941) Polskich Sił Zbrojnych w ZSRS. Na jednym ze znanych mi archiwalnych zdjęć można go dostrzec nawet na furażerce żołnierza Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich.

 

 

 

 

b_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_3a.jpgb_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_4a.jpg

Jego miejsce zajął zaprojektowany przypuszczalnie w drugiej połowie 1939 roku, we Francji, orzeł o zupełnie innym kształcie (zdjęcie nr 2). Zatwierdzony do użytkowania przez wojska lądowe w grudniu 1939 roku funkcjonuje on pod nazwą orzeł wz. 39. Orły tego wzoru, starannie wykonane, były produkowane przez paryską firmę Alavoine (w okresie 1918-1919 wytwarzającą galanterię wojskową dla Armii Polskiej we Francji). Po upadku Francji największymi producentami polskich symboli wojskowych, w tym także metalowych orłów wz. 39, stali się londyńscy wytwórcy o wielowiekowym doświadczeniu i tradycji: J.R. Gaunt & Son oraz Spink & Son. Ich wyroby wyróżnia jakość i elegancja (zdjęcie nr 2). Orły wz. 39 (w nadziei na zaciąg ochotników w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych) produkowano w pewnym czasie również na terenie Kanady.

 

 

 

 

b_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_5a.jpgb_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_6a.jpg

Na początku 1944 roku, w poszukiwaniu oszczędności w zakresie stopów metali, orły tego wzoru poczęto wytwarzać także z tworzywa sztucznego o dużej odporności (octan celulozy). Pierwszym ich producentem była firma Alfred Stanley & Sons. Orły produkowane na terenie Wielkiej Brytanii, przeważnie wraz z delegowanymi oficerami, trafiały w niewielkiej ilości do szeregów PSZ w ZSRS oraz na Środkowy i Bliski Wschód. Ze zrozumiałych względów budziły tam wielkie zainteresowanie, były obiektem pożądania i cenionym podarunkiem.

 

W Palestynie i Egipcie produkcją orłów trudniły się lokalne firmy grawerskie (np. firma S. Kretschmer & Sons), zazwyczaj wytwarzające wcześniej odznaki i oznaki na potrzeby rozmaitych oddziałów alianckich. Jedne manufaktury wybijały orły przy pomocy matryc (zdjęcie nr 3), inne, ze względu na koszty sporządzały odlewy w formach piaskowych. W początkowym okresie, podobnie jak to było w przypadku PSZ w ZSRS, w odpowiedzi na wielkie zapotrzebowanie, wyrobem orłów parali się także sami żołnierze. Bywało, że wygląd i jakość tego typu wyrobów odbiegał znacznie od pierwowzoru.

 

Po przeniesieniu 2 Korpusu Polskiego do Włoch produkcją m.in. orłów trudniła się głównie - realizująca wcześniej m.in. zamówienia dla armii włoskiej - firma F. M. Lorioli Fratelli Milano-Roma.

 

 

 

 

b_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_7a.jpg

Ze względu na duże zapotrzebowanie, trudności logistyczne i ograniczone moce przerobowe firm włoskich służby zaopatrzeniowe Korpusu nie zrezygnowały w pełni ze współpracy z firmami bliskowschodnimi. Dobrym tego świadectwem jest, tym razem tekstylny, orzeł (zdjęcie nr 4) wytwarzany przez firmę S.E. Tietz z Tel Awiwu. Trudniąca się w czasie pokoju produkcją metek odzieżowych wytwórnia ta w czasie wojny zaopatrywała w naszywki żołnierzy brytyjskich i alianckich.

 

Pojawienie się tego orła stanowiło odpowiedź na wydany w marcu 1944 rozkaz nakazujący zastąpienie (w przypadku 2 Korpusu Polskiego i jednostek pozostających na Bliskim Wschodzie), noszonych dotychczas powszechnie furażerek beretami w barwie khaki (GS Cap). Berety tego typu zaczęto wprowadzać w jednostkach znajdujących się we Włoszech dwa miesiące później (na Bliskim Wschodzie trwało to do końca wojny). Zgodnie z rozkazem należało na nich nosić orły tekstylne (w okresie przejściowym dopuszczano noszenie orłów metalowych, w praktyce, używano ich do końca wojny).

 

Zakontraktowana w Palestynie, wielkoseryjna produkcja ruszyła dopiero w lipcu 1944 roku. Wzorem dla wytwarzanego orła był przedwojenny, haftowany szarą przędzą na sukiennej podkładce, stosowany przy rogatywce polowej, orzeł wz. 37. Orła wytwarzano z materiału o dzianinowym splocie - żakardu - w dwóch wariantach tła: czarnym (dla wojsk pancernych) i khaki (ogólnowojskowy). Każdego orła wycinano z utkanej maszynowo długiej taśmy, rogi zaokrąglano, od spodu dokładano wzmacniającą naszywkę tkaninę o rzadkim splocie - rogóżkę - i obszywano ręcznie.

 

 

 

 

b_300_0_16777215_00_images_1_ORLY_PSZ_orly_psz_8a.jpg

Jurek Szcześniak SRH PSZnZ

 

 

 

 

Czytaj więcej na Facebook o Stowarzyszeniu Polskie Siły Zbrojne / Per saperne di più

 Jeśli chcesz odwiedzić stronę Facebook Stowarzyszenia Polskie Siły Zbrojne, kliknij na przycisk powyżej.
 

Czytaj więcej na stronie WWW Stowarzyszenia Polskie Siły Zbrojne / Per saperne di più

 Jeśli chcesz odwiedzić stronę WWW Stowarzyszenia Polskie Siły Zbrojne, kliknij na przycisk powyżej.
 
 

 

 
 
 

Czytaj włoski ekwipunek

Czytaj polski ekwipunek

Czytaj ekwipunek na świecie

 

Podstawa prawna: Artykuł ma zadania dydaktyczno-naukowe i ma na celu krzewienie wiedzy oraz analizę krytyczną, w dążeniu do wyjaśnienia wszystkich faktów. Autor zastrzega sobie stosowanie form dozwolonego użytku publicznego, jak np. prawo cytatu. Jednakże wszystkie osoby, które uznałyby się za pokrzywdzone, autor prosi o kontakt, w celu wyjaśnienia i ewentualnego usunięcia dzieł, które byłyby objęte prawami własności.