Logo zawiera zestaw zdjęć dotyczący historii wojskowej Włoch z okrętami, samolotami pojazdami i żołnierzami wojsk ale także zdjęcie powieszonego Mussoliniego a na logo naniesiony jest herb Królestwa Italii.

“Who does not respect and not value your past is not worthy of respect, present or future rights to.” Marshal Józef Piłsudski „Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szacunku, teraźniejszości ani prawa do przyszłości.” Marszałek Józef Piłsudski

Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)

Prototyp autocarretta kolejowa opancerzona (autocarretta ferroviarie blindate) powstał w 1942 r. na zlecenie dowództwa wojsk włoskich w  Słowenii i Dalmacji (Comando Superiore FF.AA. di Slovenia e Dalmazia) do zadań ochrony torów kolejowych.

 

 

 

zas_mini_super_T.png

 

 

Słowo autocarretta jest tu celowo nie przetłumaczone bo tak naprawdę nie ma odpowiednika w języku polskim. Musiałoby to być słowo auto-wóz, gdyż generalnie pojazdy na bazie których zbudowano tę drezynę, czyli typu autocarretta Modello 36 marki OM, powstały dla zastąpienia wozu konnego, a poprawnie trzeba by było powiedzieć o nich lekka ciężarówka, ale była to naprawdę mała ciężarówka i na dodatek o dobrych własnościach terenowych. Co do kolejowej wersji opancerzonej będziemy dalej w tekście używać słowa drezyna, bo tak nazywa się u nas jej odpowiedniki, jednak z tym zastrzeżeniem, że omawiana włoska drezyna powstała do poruszania się po liniach wąskotorowych typu austro-węgierskiego czyli rozstawu szyn 760 mm, jaki w spadku po monarchii Habsburgów odziedziczyła Hercegowina, bo drezyny były przeznaczone dla sił okupacyjnych w Jugosławii. Drezyny zamówiono w celu zwolnienia z zadań patrolowania torów kolejowych samochodów pancernych Fiat-Ansaldo AB 40, które po wyposażeniu w koła kolejowe używano jako drezyny.
 
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42 (drezyna pancerna)
Prototyp testowany był w Dolomitach w dolinie Val Gardena na północy Włoch przez przedstawicieli Reggimento genio ferrovieri, czyli inżynieryjnego pułku kolejowego. Dnia 18 grudnia 1942 r. pojazd przyjęto na uzbrojenie jako Autocarretta ferroviaria blindata Mod. 42, co można przetłumaczyć jako drezyna wz.42. Drezyna osiągała prędkość 15 km/h i mając podzespoły od ciężarówki miała co prawda wsteczny bieg, ale nie miała rewersu i aby mogła poruszać się w obu kierunkach z jednakową prędkością, wyposażona została w opierany na torach podnośnik hydrauliczny, na którym można było podnieść i obrócić pojazd ręcznie o 180 stopni, a po opuszczeniu na tory rozpocząć jazdę w przeciwnym kierunku. Nie była to jednak zbyt prosta operacja, ani też szybka, bo lewar przewożono na dachu wozu za nadbudówką kierowania i trzeba go było najpierw stamtąd zdjąć i położyć na torze pod pojazdem by go podnieść a później, po obruceniu drezyny, umieścić ponownie na dachu.
 
Słabością pojazdu było umieszczenie uzbrojenia w jarzmie kulistym z przodu nadbudówki pancernej kabiny kierowania. Dawało to możliwość prowadzenia ostrzału przed pojazd wzdłuż torów kolejowych. Uzbrojenie stanowił karabin maszynowy Breda Modello 38 kalibru 8 mm. Jak widać na zdjęciu wnętrza pojazdu przewidziano w stelażu miejsce na 20 magazynków, czyli 480 szt. amunicji. Stanowisko strzelca znajdowało się po lewej stronie pojazdu, bo w tym czasie we włoskich samochodach miejsce kierowcy znajdowało się po prawej stronie (mimo, że na drogach obowiązywał ruch prawostronny). Miejsca kierowcy na zdjęciu wnętrza nie widać, gdyż zasłaniają je umieszczone za siedzeniem kierowcy zbiorniki paliwa. Na pojeździe umieszczono stosunkowo silny reflektor „szperacz”. 
 
Tył pojazdu stanowił przestrzeń ładunkową, gdzie można było przewozić też ludzi. Ciekawostką jest, że drezyna miała mnóstwo otwieranych otworów strzelniczych. Dlaczego? Do wykonania opancerzenia użyto pancerzy okopowych dla strzelca, które łączono na stelażu z kątowników i ceowników. Ponieważ każda taka płyta miała jeden otwierany otwór strzelniczy lub obserwacyjny, to nie licząc osłony silnika na każdym boku można się doliczyć 10 otwieranych okienek. O ile więc do drezyny zabrano żołnierzy desantu to mieli oni spore możliwości obserwacji i prowadzenia ognia z wnętrza. Znalazłem informację, że przedział desantowy mógł pomieścić 10 osób, ale na pewno byłoby im tam naprawdę ciasno. Na dachu znajdowały się 4 prostokątne otwierane włazy. 
 
Ostatecznie drezyn takich wybudowano 20 sztuk. Weszły one na wyposażenie dwóch samodzielnych plutonów wykorzystywanych w ramach wojsk okupacyjnych na Bałkanach. Po zawieszeniu broni po 8 września 1943 r. część tych drezyn przejęli Niemcy i nadal używali do celów okupacyjnych. 
 
zas_mini_super_T.png
 
Bibliografia:
L’Autocarretta Ansaldo, B. Benvenuti i A. Curami, Storia Militare, nr 14, listopad 1994
Autocarretta 35, Catalogo pezzi di ricambio OM
OM Autocarretta, Ruoteclassiche, Andrea Oliviero,  sierpień 1991.
1937, Le Grandi Manovre in Sicile dell'Anno XV, A. Albergoni, Scienze e Lettere 2010
Istruzioni per l'uso e manutenzione della autocarretta 32, OM 1935
Il Servizio Chimico Militare 1923-1945, Storia, ordinamento, equipaggiamenti, tom II, M. Montagnani i A. Zarcone oraz F. Cappellano, Ufficio Storico 2011
Distruggete lo Chaberton!, Edoardo Castellano,  Edizioni il Capitello, Turyn 1984
La motorizzazione dell'esercito e la conquista dell'Etiopia, A. Pugnani, 1936
Immagini ed evoluzione del corpo automobilistico, tom II, V. Capodarca, 1995
Motores en guerra, Guerra civil española, atlas ilustrado, Susaeta 2012
Gli Autoveicoli del Regio Esercito nella Seconda Guerra Mondiale, Nicola Pignato, Storia Militare 1998
Le Autocarette del Regio Esercito, Nicola Pignato, GMT 2000
Manuale delle riparazioni, Autocarretta 35-36MT-36P-37, OM 1939
OM, Una storia nella storia..., C. Squassoni i M. Squassoni Negri, Edizioni Negri 1991
Istruzioni per l'uso e manutenzione delle autocarrette 35, 36 DM 37, OM 1938
Gli autoveicoli tattici e logistici del Regio Esercito italiano fino al 1943, tom I i II, N. Pignato i F. Cappellano, Ufficio Storico 2005
Gli Autoveicoli da combattimento dell’Esercito Italiano, tom II, N. Pignato i F. Cappellano, Ufficio Storico 2002
Ruote in divisa, I veicoli militari italiani 1900-1987, B. Pignacca, Giorgio Nada Editore 1989
Mezzi dell'Esercito Italiano 1935-45, U. Barlozzetti i A. Pirella, Editoriale Olimpia 1986
Le Autocarette del Regio Esercito, N. Pignato, GMT 2000
Catalogo dei materiali del gruppo C (Servizi di artiglieria, genio, automobilismo e chimico), Ministero della guerra 1936

O autocarrette OM na bazie której powstała omawiana tu drezyna / Per saperne di più